2007
Let the past rest. Our memories are not as reliable as we think — the brain constantly reconstructs the past. Dwelling on it draws our attention away from what is happening right now.
Every situation is new. Treat even the familiar as unknown. Handling things on routine increases the chance of errors. Structure is fine, but must remain flexible.
Be careful judging people. How we interpret behaviour is coloured by our own state of mind and our limited view of someone's circumstances. The human mind is not as consistent as we would wish. Look at the whole picture.
Finish what you need to do, one thing at a time, so you can close it mentally as well. Don't push things ahead of you. Execute and leave behind.
Don't worry about the future. Let the present unfold. Don't plan too rigidly, leave free space. This allows you to take more time and do things more thoroughly.
Look at the whole of a situation. Don't get lost in petty details. Sometimes you can reach the same goal by a different path.
Keep it simple. Simplicity burdens the mind less. Maintain your mental balance even under stress and confrontation. Be prepared.
Don't lose yourself in negative thoughts, nor in forced positive ones. Try to see the facts, without distortion. Let a situation unfold before you orient yourself and judge. Move with the flow.
Think when it is functional. Thinking is an instrument. Words and language are not the thing itself. Contact with things is better without the interference of language and thought. Use the intensity of your senses to close the distance.
Naming happens too fast. Allow yourself to look, feel, listen — and only then name. Give your perception space. Let things be what they are. Being able to let go and forget creates space.
Look at the ground from which something grows. Bring things back to their essence. Look at what drives someone. Look at what moves you. An essence cannot be looked at directly — easier to follow its trail.
Don't do too many things at once. Do things one by one, step by step. Our thinking is limited in its capacity.
Be careful in your speaking and your listening. Unspoken, implicit assumptions in a conversation often lead to misunderstanding. Make sure someone has understood what you meant. Be economical with words. Speaking is silver, listening is gold.
Choosing is not an act of will. Only choose when something is clear. Look at the whole picture. There is only one right choice. The freedom to choose gives us an enormous responsibility.
2023
Bring awareness into daily actions. Reduce complex activities to their essence: lying, sitting, standing, walking. The simpler the form, the easier it is to be present in it.
Slow down. Don't do things faster than eighty percent of your maximum speed. This leaves room to adjust, to correct, to notice.
Choose ways of moving where all your senses can follow — walking, cycling. Let yourself be carried so the mind stays free to observe.
Tunnel vision is a form of violence. When we act without seeing the whole, we cause harm without knowing it.
Don't lose yourself in negative thoughts, nor in forced positive ones. Looking for a bright side can distort just as much as despair.
The mind is afraid of empty space — it wants to leave or fill it. Sit down before sleep. Give things a place. Let the mind settle. This gives rest during the night.
Write down in the evening how your day unfolded. Write in the morning what came up during the night. It is important to know your subconscious and to see what it brings forward.
A clean conscience gives inner rest. Things done in hiding create resistance. They keep you from sleep. Put your cards on the table with those close to you.
Meditation can be learned. A few conditions help the body cooperate: sit without moving, without moving your eyes, keep your back still and straight so that sufficient oxygen can reach your head. The rest follows.
An Hygiene of Sensing
2026
Our sensing is not really part of thinking. It is rather the other way around. The whole being is involved — the senses, the place you occupy in space, the interpersonal environment, what you feel, the entire experience you carry with you. What we call intuition is that which responds before thinking gets involved.
Fear and other strong emotions also colour and narrow what we see. There is a zooming in on the threat or the attraction — and with it, the primary reactions of fight or flight, or reaching and grasping.
Recognising all this already creates a little more space.
What do you do in your free time? Do you really take the time? Are there trees or a piece of nature in your surroundings? Just a suggestion.
Mentale Hygiëne
2007
Laat het verleden rusten. Onze herinneringen zijn niet zo betrouwbaar als we denken — de hersenen reconstrueren voortdurend. Over het verleden piekeren leidt de aandacht weg van wat er nu gebeurt.
Elke situatie is nieuw. Behandel ook het bekende als onbekend. Routineus afhandelen vergroot de kans op fouten. Structuur mag, maar moet flexibel blijven.
Wees voorzichtig met oordelen over mensen. Hoe we gedrag interpreteren is gekleurd door onze eigen geestesgesteldheid en ons beperkt zicht op iemands omstandigheden. De menselijke geest is niet zo consequent als we wensen. Bekijk het gehele beeld.
Handel af wat je moet doen, stuk voor stuk, zodat je het ook mentaal kan afsluiten. Schuif niet op de lange baan. Voer uit en laat achter je.
Maak je geen zorgen over de toekomst. Laat ruimte aan het heden om zich te ontplooien. Plan niet te strikt, laat vrije ruimte. Dit laat je toe de dingen grondiger te doen.
Bekijk het geheel van de situatie. Verlies je niet in pietluttige details. Soms bereik je hetzelfde via een andere weg.
Hou het simpel. Eenvoud belast het denken minder. Behoud je mentaal evenwicht ook bij stress en confrontatie. Wees voorbereid.
Verlies je niet in negatieve gedachten, noch in gezocht positieve. Probeer de feiten te zien, zonder te vervormen. Laat een situatie zich ontvouwen voor je oordeelt. Beweeg mee in de flow.
Denk als het functioneel is. Denken is een instrument. Woorden en taal zijn niet het ding zelf. Contact met de dingen kan beter zonder tussenkomst van taal en denken. Gebruik de intensiteit van je zintuigen om afstand teniet te doen.
Benoemen gaat soms te snel. Sta jezelf toe even te kijken, voelen, luisteren — en dan pas te benoemen. Geef je waarneming ruimte. Laat de dingen zijn wat ze zijn. De dingen kunnen loslaten en vergeten geeft ruimte.
Kijk naar de grond waarop iets opbloeit, breng de dingen terug tot hun essentie. Kijk naar wat jou beweegt. Een essentie kan je niet rechtstreeks bekijken — makkelijker is zijn spoor te volgen.
Doe niet teveel dingen tegelijk. Doe de dingen stuk voor stuk, één voor één, stap voor stap. Ons denken is beperkt in zijn capaciteit.
Wees zorgvuldig in je spreken en je luisteren. Onuitgesproken vooronderstellingen leiden tot misverstanden. Vergewis je ervan dat iemand begrepen heeft wat je bedoelt. Wees zuinig met woorden. Spreken is zilver, luisteren goud.
Kiezen is geen wilsdaad. Maak pas een keuze als iets duidelijk is. Bekijk het hele beeld. Er is maar één juiste keuze mogelijk. De vrijheid te kiezen geeft ons een enorme verantwoordelijkheid.
2023
Breng bewustzijn in dagelijkse handelingen. Breng complexe activiteiten terug tot hun essentie: liggen, zitten, staan, wandelen. Hoe eenvoudiger de vorm, hoe makkelijker het is om aanwezig te zijn.
Vertraag. Doe de dingen niet sneller dan tachtig procent van je maximumsnelheid. Dit laat ruimte om bij te sturen, te corrigeren, op te merken.
Kies manieren van bewegen waarbij al je zintuigen kunnen volgen — wandelen, fietsen. Laat je dragen zodat de geest vrij blijft om waar te nemen.
Handelen in een tunnelvisie is een vorm van geweld. Als we handelen zonder het geheel te zien, veroorzaken we schade zonder het te weten.
Verlies je niet in negatieve gedachten, noch in gezocht positieve. Op zoek gaan naar een positieve kant kan net zo verwringen als wanhoop.
De geest is bang van lege ruimte — hij wil weg of wil die vullen. Ga zitten voor het slapen. Geef dingen een plaats. Laat de geest tot rust komen. Dit geeft rust in de nacht.
Schrijf 's avonds neer hoe je dag verlopen is. Schrijf 's morgens op wat er 's nachts naar boven is gekomen. Het is belangrijk je onderbewuste te kennen en te bekijken wat het aandraagt.
Een schoon geweten geeft innerlijke rust. Dingen in het verborgene doen geven tweestrijd en weerstand. Ze kunnen je uit je slaap houden. Hou het zuiver en speel open kaart met de mensen die dicht bij je staan.
Mediteren kan je leren. Enkele voorwaarden helpen het lichaam mee te werken: zit zonder te bewegen, zonder je ogen te bewegen, hou je rug stil en recht zodat er voldoende zuurstof naar je hoofd kan. De rest volgt.
Een Hygiëne van het Waarnemen
2026
Ons waarnemen is niet echt onderdeel van denken. Het is eerder andersom. Het hele wezen is erbij betrokken — zintuigen, je plaats die je in de ruimte inneemt, de (intermenselijke) omgeving, wat je voelt, de hele ervaring die je met je meedraagt. Wat we intuïtie noemen is dat wat reageert voordat het denken er zich mee bemoeit.
Ook angst of andere sterke emoties kleuren en vernauwen wat we zien. Er is een inzoomen op de bedreiging of de aantrekking — en daarmee de primaire reacties van vechten of vluchten, of grijpen en vasthouden.
Dit alles herkennen geeft al wat meer ruimte.
Wat doe je in je vrije tijd? Neem je echt de tijd? Zijn er bomen of een stukje natuur in je omgeving? Gewoon een suggestie.